Tỉnh / Thành phố

Tỉnh

Tên địa danh

Lạng Sơn

Dân số (Tháng 6/2025)

881.384 người


Tổng quan

Lạng Sơn là tỉnh miền núi biên giới thuộc vùng Đông Bắc, có vị trí địa lý đặc biệt quan trọng trong phát triển kinh tế – xã hội và giao lưu quốc tế. Tỉnh cách Thủ đô Hà Nội khoảng 150 km về phía Đông Bắc, có 231.74km đường biên giới tiếp giáp với Khu tự trị dân tộc Choang Quảng Tây (Trung Quốc). Đồng thời, Lạng Sơn nằm trên tuyến hành lang kinh tế chiến lược Nam Ninh – Lạng Sơn – Hà Nội – Hải Phòng, giữ vai trò là cửa ngõ giao thương trọng điểm giữa Việt Nam với Trung Quốc và các nước trong khu vực.

Đến với Lạng Sơn, du khách sẽ được trải nghiệm nhiều loại hình du lịch phong phú, với hệ thống danh lam thắng cảnh đặc sắc, địa hình núi đá vôi xen kẽ các thung lũng, các yếu tố lịch sử, văn hóa đặc trưng của vùng đất xứ Lạng. Đây là nơi sinh sống của nhiều dân tộc anh em như Nùng, Tày, Kinh, Dao, Hoa, Sán Chay…, tạo nên một không gian văn hóa đa dạng và giàu bản sắc, hàng trăm lễ hội truyền thống được tổ chức hằng năm.

Một điểm nhấn quan trọng của Lạng Sơn là Công viên địa chất toàn cầu UNESCO Lạng Sơn với phạm vi rộng, có giá trị khoa học cao, phản ánh lịch sử phát triển địa chất hàng trăm triệu năm, là nơi lý tưởng để du khách trải nghiệm, nghiên cứu và khám phá.

Lang Son Department of Culture, Sports and Tourism

Những sân golf nổi bật

Lạng Sơn hiện chưa có sân golf. Hãy cùng chờ đón các dự án sân golf mới tại tỉnh thành xinh đẹp này trong tương lai nhé!

Những địa điểm không thể bỏ qua

Công Viên Địa Chất Toàn Cầu UNESCO Lạng Sơn

Công viên địa chất toàn cầu UNESCO Lạng Sơn là Công viên địa chất toàn cầu UNESCO thứ 4 tại Việt Nam, được công nhận tháng 4/2025, trải rộng trên 4.842,58 km² thuộc 45 xã, phường của tỉnh Lạng Sơn.

Di Sản Địa Chất Và Văn Hoá

Đây là nơi hội tụ 182 điểm di sản địa chất và 200 điểm di sản văn hóa, mang trong mình hành trình 500 triệu năm lịch sử Trái đất. Vùng đất này từng là biển cổ, để lại nhiều dấu tích hóa thạch như Bọ ba thuỳ, San hô,… Công viên còn là kho tàng sinh học với rừng nghiến xanh và hệ sinh thái karst – phi karst phong phú.

Song song với giá trị địa chất, nơi đây còn lưu giữ 500.000 năm lịch sử loài người. Khối núi Bắc Sơn – một dãy núi ấn tượng hình thành từ các trầm tích đáy biển cổ đại – còn lưu giữ dấu tích của những cư dân đầu tiên của Việt Nam, thông qua các công cụ đá, đồ gốm và di chỉ mộ táng, hé lộ phần nào cuộc sống của con người thời tiền sử. Những nền văn hóa cổ như Bắc Sơn (12.000 – 5.000 năm trước) và Mai Pha (khoảng 4.000 năm trước) phản ánh bước chuyển từ bóng tối hang động đến ánh sáng văn minh, trở thành một trong những câu chuyện lâu dài và liên tục nhất về sự phát triển của nhân loại trên đất Việt Nam. Ngày nay, các cộng đồng dân tộc vẫn giữ gìn phong tục, tín ngưỡng và lễ hội như Đạo Mẫu, tạo nên sự hòa hợp giữa thiên nhiên, văn hóa và tâm linh.

Hệ Sinh Thái Tự Nhiên

Công viên địa chất toàn cầu UNESCO Lạng Sơn có hệ sinh thái đặc biệt trên núi đá vôi mà điển hình là ở Khu dự trữ thiên nhiên Hữu Liên đã ghi nhận được 794 loài thực vật bậc cao có mạch thuộc 162 họ, với 31 loài được ghi trong Sách đỏ Việt Nam; 57 loài thú, 23 loài bò sát, 14 loài lưỡng cư, trong số đó có 29 loài được ghi trong Sách đỏ Việt Nam.

Dãy núi Mẫu Sơn, nằm trên 02 xã Mẫu Sơn và Công Sơn; có độ cao trung bình 800 – 1.000 m. Đây là dãy núi có địa hình và hệ sinh thái vùng núi cao đa dạng và có đặc trưng riêng.

Địa chất đặc trưng của khu vực không chỉ tạo nên những cảnh quan ngoạn mục mà còn ảnh hưởng sâu sắc đến nền nông nghiệp địa phương, với lớp đất giàu khoáng chất nuôi dưỡng nhiều loại cây trồng đặc sản như na và hồi.

Cộng Đồng Dân Tộc Thiểu Số

Công viên địa chất Lạng Sơn cũng là nơi sinh sống của nhiều cộng đồng dân tộc thiểu số như Kinh, Nùng, Tày, Dao, mỗi dân tộc đều lưu giữ những ngôn ngữ, nghề thủ công và phong tục truyền thống riêng biệt.

Lang Son Department of Culture, Sports and Tourism
Lang Son Department of Culture, Sports and Tourism
Lang Son Department of Culture, Sports and Tourism
Lang Son Department of Culture, Sports and Tourism

Quần Thể Di Tích Nhị, Tam Thanh - Núi Tô Thị, Thành Nhà Mạc (Phường Tam Thanh)

Động Nhị Thanh – Chùa Tam Giáo – Động Tam Thanh – Chùa Tam Thanh – Núi nàng Tô Thị – Thành nhà Mạc là một quần thể Khu di tích danh thắng nổi tiếng gắn liền với Xứ Lạng, được xếp hạng cấp Quốc gia từ năm 1962.

Chùa - động Tam Thanh

Tam Thanh là quần thể 3 động Nhất Thanh, Nhị Thanh, Tam Thanh nằm trong chùa Tam Thanh. Ðộng Tam Thanh nằm ở lưng chừng trong một dãy núi có hình đàn voi phủ phục trên mặt cỏ xanh. Cửa hang cao chừng 8 m có lối lên là 30 bậc đá đục vào sườn núi, vách động bên phải có khắc bài thơ của Ngô Thì Sĩ (1726-1780) khi ông làm đốc trấn Lạng Sơn.

Ngôi chùa nổi tiếng này đã đi vào ca dao Việt Nam: “Đồng Đăng có phố Kỳ Lừa/Có nàng Tô Thị, có chùa TamThanh…”. Ngôi chùa được xây dựng từ thời nhà Lê. Theo thời gian, chùa vẫn giữ được vẻ đẹp tự nhiên vốn có hấp dẫn du khách bốn phương. Ngôi chùa là một trong “Trấn doanh bát cảnh” của xứ Lạng, được xếp hạng di tích quốc gia năm 1962.

Núi Tô Thị

Nằm trong quần thể danh lam thắng cảnh Tam Thanh, Nhị Thanh. Truyền thuyết về nàng Tô Thị đã đi vào tâm khảm của dân tộc Việt Nam, thiên nhiên đã tạo ra một khối đá tự nhiên mang dáng hình người mẹ ôm con đứng chờ chồng trên đỉnh núi cao như một biểu tượng của lòng thuỷ chung son sắt của người phụ nữ Việt Nam.

Dấu tích thành nhà Mạc

Nếu là người đam mê khám phá các di tích lịch sử, du khách đến Lạng Sơn nhất định phải ghé thăm thành nhà Mạc. Từng là căn cứ quân sự nhằm chống lại nhà Lê – Trịnh vào thế kỷ 16-17, hiện nay thành nhà Mạc chỉ còn lại khoảng 300 m tường thành kiên cố. Thành nhà Mạc thuộc phường Tam Thanh, TP Lạng Sơn, là di tích lịch sử kiến trúc quân sự phản ánh thời kỳ phong kiến Việt Nam suốt từ cuối thế kỷ 16 đến giữa thế kỷ 17.

Lang Son Department of Culture, Sports and Tourism

Khu Du Lịch Mẫu Sơn (Xã Mẫu Sơn)

Núi Mẫu Sơn nằm cách trung tâm thành phố Lạng Sơn khoảng 30 km về phía đông, sát biên giới Việt – Trung. Đây là nơi sinh sống lâu đời của các dân tộc Dao, Nùng, Tày, tạo nên một không gian văn hóa đa dạng và đặc sắc. Ngay từ năm 1935, người Pháp đã quy hoạch và xây dựng nhiều nhà nghỉ trên đỉnh núi. Ngày nay, Mẫu Sơn tiếp tục được đầu tư với các công trình phục vụ nghỉ dưỡng và đón khách du lịch.

Điểm đặc biệt của Mẫu Sơn là khí hậu mát mẻ quanh năm, nhiệt độ trung bình chỉ khoảng 15,5°C. Vào mùa đông, có những năm nhiệt độ xuống dưới 0°C, xuất hiện băng giá và tuyết rơi – một hiện tượng hiếm gặp ở Việt Nam. Đỉnh núi cao từ 1.200m đến 1.541m thường xuyên chìm trong mây trắng, tạo nên cảnh quan huyền ảo.

Khu du lịch Mẫu Sơn hội tụ nhiều giá trị độc đáo: địa hình và địa mạo đa dạng, cảnh quan thiên nhiên kỳ thú, khí hậu trong lành, thảm thực vật phong phú, cùng tín ngưỡng và văn hóa dân tộc đặc sắc. Tất cả hòa quyện để biến nơi đây thành một điểm đến lý tưởng cho những ai yêu thích khám phá và nghỉ dưỡng giữa thiên nhiên.

Lang Son Department of Culture, Sports and Tourism
Lang Son Department of Culture, Sports and Tourism

Các Làng Văn Hoá Du Lịch Cộng Đồng

Làng Văn Hóa Du Lịch Cộng Đồng Quỳnh Sơn (Xã Bắc Sơn)

Du khách đến với làng văn hóa du lịch cộng đồng Quỳnh Sơn sẽ được trải nghiệm trong không gian bản làng truyền thống đặc sắc của dân tộc Tày. Năm 2025 Làng văn hóa du lịch Quỳnh Sơn vinh dự được tổ chức du lịch liên hợp quốc (UN Tourism) công nhận là làng du lịch tốt nhất.

Làng Văn Hóa Du Lịch Cộng Đồng Hữu Liên (Xã Hữu Liên)

Làng văn hóa du lịch cộng đồng xã Hữu Liên có nhiều tiềm năng về văn hóa lịch sử truyền thống, hệ sinh thái đặc thù, danh lam thắng cảnh độc đáo hấp dẫn, trải nghiệm leo núi thể thao mạo hiểm.

Lang Son Department of Culture, Sports and Tourism
Lang Son Department of Culture, Sports and Tourism
Lang Son Department of Culture, Sports and Tourism
Lang Son Department of Culture, Sports and Tourism

Đền Bắc Lệ (Xã Tân Thành)

Đền Bắc Lệ (Đền Bà Chúa Thượng Ngàn) nằm ở thôn Bắc Lệ, xã Tân Thành, huyện Hữu Lũng, cách thành phố Lạng Sơn khoảng 80 km về phía nam.

Đền Bắc Lệ cổ kính, ẩn mình trong tán lá của những cây cổ thụ hàng trăm năm tuổi. Từ cổng Đền có thể nhìn bao quát cả một vùng đồi núi rộng lớn ở phía trước. Đền Bắc Lệ được xây dựng vào khoảng thế kỷ XVI-XVII, trải qua năm tháng ngôi đền nhiều lần được trùng tu, tôn tạo nhưng vẫn giữ được nét đẹp của kiến trúc và những di vật cổ có giá trị, như 19 bức tượng lớn nhỏ làm từ gỗ mít, hay những bức hoành phi, câu đối được chạm trổ tinh xảo.

Nét độc đáo nhất của đền Bắc Lệ là thờ cúng Bà chúa Thượng Ngàn – một trong ba vị thuộc Tam tòa Thánh Mẫu trong tín ngưỡng thờ Mẫu của người Việt Nam: Mẫu Thượng Thiên cai quản miền trời, Mẫu Thượng Ngàn cai quản miền rừng núi, Mẫu Thủy (Mẫu Thoải) cai quản miền sông nước. Ngoài đối tượng thờ chính là Bà chúa Thượng Ngàn, Đền còn tôn thờ Chầu Bé. Theo dân gian, Chầu Bé là một nhân vật từng sống trong vùng, có thể thay mặt Đức Thánh Mẫu thực hiện và đáp ứng những lời nguyện cầu của người dân.

Đền Bắc Lệ là một trong hai ngôi đền thờ Mẫu nổi tiếng linh thiêng ở miền Bắc Việt Nam, thu hút đông đảo du khách thập phương đến tham quan, hành lễ. Lễ hội của Đền được tổ chức hàng năm vào ngày 20/9 âm lịch với các nghi lễ và hoạt động mang đậm màu sắc tâm linh, thể hiện niềm tin và bản sắc văn hóa của người Việt, khiến nơi đây trở thành điểm đến vừa linh thiêng vừa giàu giá trị văn hóa.

Lạng Sơn còn là vùng đất biên ải tập trung nhiều đền chùa linh thiêng, thu hút hang nghìn khách thập phương mỗi năm. Ngoài đền Bắc Lệ, còn phải kể đến những ngôi chùa nổi tiếng như Chùa Thành, Đền Mẫu Đồng Đăng, Đền Tả Phủ, chùa Tam Giáo,…

Lang Son Department of Culture, Sports and Tourism
Lang Son Department of Culture, Sports and Tourism

Thác Đăng Mò

Thác Đăng Mò (hay thác Mũi Bò, thác Tiên Nữ) là danh lam thắng cảnh nổi tiếng nằm trên Quốc lộ 279, thuộc địa phận xã Hoàng Văn Thụ, cách trung tâm Lạng Sơn khoảng 80-90km. Thác nổi bật với dòng nước trong xanh chảy qua ba tầng đá giữa rừng nguyên sinh, tạo cảnh quan hùng vĩ, thơ mộng, đặc biệt thu hút du khách đến tham quan, tắm mát và dã ngoại vào mùa hè.

Lang Son Department of Culture, Sports and Tourism

Các Cửa Khẩu Quốc Tế

Lạng Sơn sở hữu mạng lưới cửa khẩu biên giới quan trọng với Trung Quốc, gồm 2 cửa khẩu quốc tế, 1 cửa khẩu chính và 9 cửa khẩu phụ. Trong đó, hoạt động thông quan hàng hóa diễn ra thường xuyên tại khoảng 5 – 6 cửa khẩu trọng điểm: Hữu Nghị, Tân Thanh, Chi Ma, Cốc Nam, Na Hình và ga đường sắt quốc tế Đồng Đăng. Đây là tuyến giao thương huyết mạch, kết nối Trung Quốc với Việt Nam và các nước ASEAN.

Cửa Khẩu Quốc Tế Hữu Nghị (Xã Đồng Đăng)

Cửa khẩu Quốc tế Hữu Nghị là một trong những cửa khẩu sầm uất và quan trọng bậc nhất của Việt Nam. Nằm giữa vùng núi non hùng vĩ phía Bắc, Hữu Nghị Quan đóng vai trò cửa ngõ biên giới giữa Việt Nam và Trung Quốc.

Cửa khẩu tọa lạc tại thôn Hữu Nghị (tỉnh Lạng Sơn), đối diện với Bằng Tường thuộc Khu tự trị dân tộc Choang, tỉnh Quảng Tây (Trung Quốc). Khuôn viên cửa khẩu có trung tâm trưng bày, triển lãm, giới thiệu lịch sử hình thành, các dấu mốc quan trọng và vai trò của cửa khẩu trong quan hệ hữu nghị, hợp tác giữa hai quốc gia.

Lang Son Department of Culture, Sports and Tourism

Các Chợ Thương Mại

Là khu vực giáp biên giới Trung Quốc, Lạng Sơn có những khu chợ đầu mối sầm uất, chợ Đông Kinh và chợ đêm Kỳ Lừa là 2 địa điểm không thể bỏ sót của những du khách thích mua sắm.

Chợ Đông Kinh (Phường Đông Kinh)

Chợ Đông Kinh là trung tâm mua bán lớn nhất “Xứ Lạng” với rất nhiều mặt hàng phong phú như đồ điện tử, hàng tạp hóa, hàng thời trang phục vụ nhu cầu mua sắm của hàng trăm ngàn lượt khách mỗi năm. Chợ Đông Kinh nổi tiếng với các loại ẩm thực như vịt quay hay lạp xưởng tươi. Chợ đêm Kỳ Lừa phong phú các mặt hàng dân dụng từ quần áo, đồ nội thất, gia dụng, với mức giá rất rẻ.

Chợ Đồng Đăng (Xã Đồng Đăng)

Quốc tế Đồng Đăng là cửa khẩu quốc tế đường sắt kết nối với với ga Bằng Tường , Trung Quốc. Tại đây ngày 26/2/2019, Chủ tịch Đảng Lao động Triều Tiên, Chủ tịch Ủy ban Quốc vụ nước Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Triều Tiên Kim Jong Un đã đến trên đoàn tàu hỏa đặc biệt, bắt đầu chuyến tham dự Hội nghị Thượng đỉnh Mỹ – Triều Tiên lần thứ hai tại Hà Nội trong 02 ngày 27 – 28/2/2019 và thăm hữu nghị chính thức Việt Nam.

Các Làn Điệu Dân Ca, Dân Vũ Tiêu Biểu

Các làn điệu dân ca, dân vũ tiêu biểu phải kể đến hát Then, Sli, Lượn, Quan làng, Ví, Phong Slư, Cò lẩu, …của người Tày, Nùng; Dao, hát Sình Ca của người Cao Lan; hát đối đáp (Hu nhau) và hát tự sự của người Mông…

Thực Hành Then - Di Sản Văn Hóa Phi Vật Thể Đại Diện Của Nhân Loại

Thực hành Then – một loại hình diễn xướng dân gian, có các giá trị nhân văn sâu sắc; gắn liền với đời sống tinh thần của đồng bào các dân tộc Tày, Nùng trong vùng Công viên địa chất toàn cầu UNESCO Lạng Sơn. Thực hành Then của người Tày, Nùng, Thái được UNESCO vinh danh là di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại năm 2019.

Múa Sư Tử Mèo

Múa sư tử mèo là hình thức biểu diễn cổ truyền độc đáo mang nhiều ý nghĩa trong các dịp lễ, tết truyền thống của đồng bào Tày, Nùng, thể hiện tinh thần thượng võ; là biểu tượng của sự may mắn, hạnh phúc trong cuộc sống.

Lang Son Department of Culture, Sports and Tourism
Lang Son Department of Culture, Sports and Tourism
Lang Son Department of Culture, Sports and Tourism
Lang Son Department of Culture, Sports and Tourism
Lang Son Department of Culture, Sports and Tourism

Những đặc sản phải thử

Ẩm thực Lạng Sơn phong phú và đa dạng với nhiều món ăn đặc trưng nỏi tiếng từ lâu như lợn quay, vịt quay, phở chua, khau nhục… mỗi món ăn đều mang hương vị đặc trưng riêng của “Xứ Lạng”. Cùng với đó, những sản vật của “Xứ Lạng” cũng vang danh mộtvùng Đông Bắc với hoa hồi Văn Quan, quýt Bắc Sơn, na Chi Lăng… Những món ẩm thực – sản vật đó khiến cho mọi du khách đã đến Lạng Sơn là phải thử, phải mua về làm quà cho người thân.

Lợn Quay Mác Mật

Nếu đã có dịp tới Lạng Sơn, hẳn bạn không thể quên được món lợn quay lá mác mật, món đặc sản ngon nức tiếng được coi là món ăn truyền thống và mang đậm nét đặc trưng của Xứ Lạng. Người ta vẫn nói, ăn lợn quay thì nhớ lên Lạng Sơn là vì vậy.

Cái độc đáo của món này chính là hương vị lá mác mật. Đây là loại cây cho lá và trái rất thơm, hương lạ và thường được dùng trong các món ăn của các dân tộc Tày, Nùng. “Mác mật” là tiếng dân tộc nghĩa là quả ngọt. Quả mác mật có hình dáng và vị gần gióng như quả quất hồng bì nhưng nhỏ mịn và ngọt hơn.

Thịt lợn quay ngon bởi nhiều thứ nhưng thứ gia vị chÍnh để tạo hương vị đặc trưng là lá mác mật. Miếng thịt lợn quay đạt yêu cầu phụ thuộc vào đôi tay khéo léo của người quay, vừa quay người ta vừa phết đều mật ong hòa với nước ấm lên mình con lợn. Lợn quay xong sẽ cho ta màu sắc vô cùng bắt mắt với lớp da bóng vàng ruộm, lớp nạc trắng hồng nằm đều giữa lớp mỡ mỏng mầu ngà, tất cả dậy lên thành mùi thơm của lá mác mật quyện mùi mật ong càng làm miếng thịt quay trở nên ngát hương.

Lang Son Investment, Trade and Tourism Promotion Agency

Vịt Quay Lá Mác Mật

Đến với Xứ Lạng không một ai có thể bỏ qua món “Vịt quay lá mác mật” – Top 100 món ăn đặc sản của Việt Nam (2020-2021) ngon nức tiếng với hương vị rất riêng biệt không nơi nào có được. “Thịt vịt màu vàng óng ả, vị dai dai, mềm mềm, ngon ngậy chấm cùng nước chấm đậm đà từ bụng con vịt quay” là hương vị đọng lại trong tâm trí của thực khách mỗi khi miêu tả món ăn nổi tiếng này của Xứ Lạng.

Vịt để quay là vịt bầu Thất Khê thịt dày, dai, xương nhỏ, lớn vừa tầm, không quá già, cũng không quá non. Con vịt được sơ chế sạch sẽ, lấy nội tạng rồi thổi cho da vịt căng phồng lên bằng cách lấy ống của lá đu đủ thổi rửa qua rượu. Người dân Xứ Lạng có cách tẩm ướp tạo nên hương vị đặc trưng riêng, mỗi gia đình có bí kíp gia truyền riêng nhưng đều không thể thiếu lá mác mật tươi cùng với quả mác mật khô.

Món vịt quay đạt yêu cầu phải có lớp da giòn nhẹ màu nâu sẫm, lớp thịt bên trong không bị bở mà phải đạt độ dai mềm nhất định, thịt ngọt chín tới chứ không bị khô và đặc biệt phải “dậy” mùi thơm của lá mác mật.

Khi thưởng thức món “Vịt quay lá mác mật”, người dân địa phương pha chế loại nước chấm riêng có màu vàng cánh gián và sệt sệt đậm đà. Hoặc sẽ dùng nước sánh sệt từ bụng con vịt làm nước chấm. Những miếng thịt vịt nóng hổi khi vừa quay xong được chấm ngập trong nước chấm, khi nhai vị ngọt tự nhiên của thịt vịt quyện đậm cùng gia vị và nước chấm đã trinh phục vị giác của mọi thực khách dù là những thực khách khó tính nhất khi đến với Xứ Lạng.

Lang Son Department of Culture, Sports and Tourism
Lang Son Department of Culture, Sports and Tourism

Khâu Nhục

Khau nhục, hay còn gọi là Nằm khâu, là món ăn có nguồn gốc từ Trung Quốc được du nhập vào Việt Nam nhờ người dân tộc Tày, Nùng và qua thời gian đã trở thành món ăn đặc sản nổi tiếng của Lạng Sơn, được dùng trongnhững dịp gia đình có chuyện vui như lễ tết, cưới hỏi…

Đây là món ăn được chế biến vô cùng cầu kỳ, phải đầy đủ các loại gia vị cần thiết, dù thiếu một thứ cũng không thành vị món khâu nhục. Thịt lợn ba chỉ rửa sạch, cắt miếng to chừng 0,5 kg, luộc sơ qua, vớt ra, rồi dùng tăm tre đâm nhiều lỗ qua lớp bì sau đó đem quay, vừa quay vừa phết mật ong cho vàng bì. Nếu không có dụng cụ để quay thì đem chiên trên chảo mỡ nóng, chỉ chiên phần bì cho vàng, giòn. Vớt ra, thái thành miếng dày chừng 2 ngón tay, mỗi miếng đều có bì, mỡ, thịt. Khoai môn loại ngon, cắt khúc, rán vàng.

Hỗn hợp gia vị gồm hành, tỏi, gừng, húng lìu băm nhuyễn, đường, tiêu, dầu hào, ngũ vị hương, một ít rượu trắng… Không thể thiếu lá tàu soi – một loại rau muối mặn của người Tày, Nùng, băm nhỏ. Cho thịt đã thái cùng hỗn hợp trên vào xoong lớn, ướp chừng 15 phút cho ngấm hết gia vị. Chuẩn bị một chiếc đĩa và bát tô có đường kính tương ứng nhau. Khi xếp lên đĩa, lá tàu soi xếp dưới cùng, xếp khoai môn vào giữa và xếp các miếng thịt xung quanh sao cho phần bì quay lên trên, thịt ôm trọn gia vị và khoai vào lòng. Đem hấp cách thủy trong khoảng 4-5 h cho thịt chín nhừ.

Khi lấy ra ăn thì khéo lật úp bát thịt ra đĩa, mở bát ra là mùi thơm ngào ngạt tỏa ra cùng màu vàng ngon mắt.

Lang Son Department of Culture, Sports and Tourism
Lang Son Department of Culture, Sports and Tourism

Phở Chua

Phở dường như là một món ăn quá đỗi quen thuộc với nhiều người. Tuy nhiên, phở chua thì lại là cái tên nghe khá lạ tai và có thể bạn chưa từng biết tới. Đây là một đặc sản nổi tiếng của Lạng Sơn, không chỉ lạ về tên gọi mà còn lạ cả về hình thức và hương vị vô cùng độc đáo.

Để làm ra được món phở chua Lạng Sơn trứ danh, người nấu cần phải chuẩn bị rất nhiều lại nguyên liệu khác nhau để có đủ vị chua, cay, mặn, ngọt. Điểm đặc biệt là ở phần nước sốt với thành phần quan trọng nhất là giấm đường, hòa quyện cùng hành tỏi phi thơm, mắm, gừng. Công thức làm ra giấm đường thì chỉ riêng vùng đất Lạng Sơn mới có.

Phở chua Lạng Sơn thường được đựng vào trong một chiếc đĩa lớn. Phía dưới cùng là bánh phở trắng ngần, dẻo dai, tiếp đến là thịt xá xíu, dưa chuột, lạc rang, khoai lang chiên, hành khô sẽ được rắc lên trên cùng. Tất cả nguyên liệu hòa quyện lại với nhau một cách hài hòa làn nên món ăn không chỉ đẹp về hình thức mà còn ngon về hương vị, khiến bất cứ ai khi thấy cùng đều muốn thưởng thức ngay lập tức.

Phở chua Lạng Sơn là món ăn có tính hàn, rất phù hợp để thưởng thức vào những ngày thời tiết nắng nóng. Tuy nhiên, bạn vẫn có thể ăn phở chua vào mùa đông khi nước sốt và bánh phở được hâm nóng lên. Tùy vào sở thích, khi ăn phở chua có thể cho thêm vài lát ớt tươi hay vắt thêm miếng chanh hoặc rắt chút hạt tiêu để hương vị thêm đậm đà. Gắp miếng phở chua Lạng Sơn cho vào trong miệng bạn sẽ cả nhận được vị dẻo dai của bánh phở, vị ngọt thanh của nước sốt, vị bùi bùi của lạc rang, của khoai lang, thêm chút vị cay của ớt. Tất cả kết hợp lại với nhau trở thành món ăn đầy đủ hương vị.

Lang Son Department of Culture, Sports and Tourism
Lang Son Department of Culture, Sports and Tourism

Bánh Chưng Đen

Bánh chưng đen được làm từ những nguyên liệu như bánh chưng truyền thống và thêm một loại nguyên liệu đặc biệt tạo nên sự khác biệt của bánh chưng đen là tro của rơm nếp.

Ngay từ tháng Mười âm lịch, sau vụ mùa, người Tày Bắc Sơn chọn những cọng rơm nếp to, có thân, đem phơi khô rồi đốt thành tro, sau đó đem về giã, lấy phần mịn nhất để làm bánh.

Loại gạo để làm bánh chưng đen phải là gạo nếp cái thơm, hạt tròn, mẩy, không gẫy. Gạo đem vo thật kỹ, xóc với muối rồi đem tro nếp trộn lẫn với gạo, hai nguyên liệu này sau khi được trộn, thì người làm bánh phải xoa thật đều để tro ngấm kỹ vào gạo, càng xoa được lâu, tro càng ngấm vào hạt gạo, khi ăn càng có vị thơm. Bánh chưng đen được gói thủ công, dài khoảng 28 – 30 cm. Sau đó bánh được ngâm qua nước lạnh rồi xếp vào nồi, đổ nước cho ngập mặt lá, đun khoảng 4 – 5 tiếng thì vớt ra.

Khi thưởng thức, người dân lấy chính sợi lạt quấn quanh thân bánh để cắt thành từng khoanh. Trong các mâm cỗ ăn hỏi, tiệc cưới hay tiệc đãi khách của người Bắc Sơn không thể thiếu món bánh này.

Lang Son Department of Culture, Sports and Tourism
Lang Son Department of Culture, Sports and Tourism

Na Chi Lăng

Huyện Chi Lăng, tỉnh Lạng Sơn được biết đến với địa hình núi đá, tuy nhiên nơi đây lại được thiên nhiên ưu ái cho khí hậu thời tiết vô cùng thuận lợi điều này tạo điều kiện cho na Chi Lăng phát triển. Na Chi Lăng có vỏ na có màu xanh nhạt, kẽ mắt trắng hồng, cùi dày, ít hạt, vị ngọt thanh, thơm ngon đặc trưng. Na Chi Lăng có nhiều đặc điểm khác biệt với những giống na ở các vùng khác. Đó là quả to đều, vỏ màu xanh nhạt, kẽ mắt trắng hồng, cùi dày, ít hạt, khi chín có mùi thơm đặc trưng, vị ngọt thanh, thịt quả nhiều, có màu trắng kem và ăn rất ngon miệng. Na Chi Lăng được xếp vào Top 50 trái cây đặc sản Việt Nam.

Cây na theo chân đồng bào dân tộc Tày, Nùng lên những đỉnh núi có độ cao gần 800m rồi vào thung lũng. Đi qua Chi Lăng vào mùa thu hoạch na, du khách dễ dàng bắt gặp hình ảnh người nông dân cheo leo trên những ngọn núi để thu hoạch trái chín. Người dân nơi đây đã chế tạo ra những chiếc ròng rọc để thu hoạch na từ trên đỉnh núi xuống.

Với hương vị độc đáo và ý nghĩa văn hóa riêng, na Chi Lăng không chỉ trở thành đặc sản của Lạng Sơn mà còn là biểu tượng cho sự trù phú của thiên nhiên và sức sống kiên cường của người dân nơi đây.

Lang Son Investment, Trade and Tourism Promotion Agency
Lang Son Investment, Trade and Tourism Promotion Agency
Lang Son Investment, Trade and Tourism Promotion Agency

Rượu Mẫu Sơn

Rượu Mẫu Sơn Lạng Sơn là một nét đặc trưng của người đồng bào dân tộc Dao vùng núi cao Mẫu Sơn.Với cách chưng cất rượu truyền đời, đến nay loại rượu này đã có hơn ngàn năm lịch sử, hương thơm đặc trưng, xứng danh thương hiệu “tiên tửu xứ Lạng”.

Đây là loại rượu đã được truyền qua rất nhiều đời người Dao Lù Gang sinh sống trên đỉnh mây mù này. Nước được lấy lấy từng những con suối trên đỉnh núi cao Mẫu Sơn. Men rượu được được đồng bào Dao làm từ hơn 30 loại thảo dược vô cùng quý hiếm theo phương pháp cổ truyền. Từ ngàn đời nay, rượu Mẫu Sơn Lạng Sơn được nấu để phục vụ cho đồng bào trong làng và dùng cho những dịp lễ hội, trở thành một nét văn hóa không thể thiếu của của người dân nơi đây.

Khi rót rượu ra chén, bạn sẽ thấy giọt rượu trong veo như pha lê, uống vào không có cảm giác gắt, hay nóng cháy cổ khiến người ta giật mình, e ngại. Tiếng lành đồn xa, rượu Mẫu Sơn không còn bó hẹp trong không gian thôn làng nữa mà vươn đến các địa phương khác. Nhiều người khi ghé qua đất Lạng Sơn đều muốn nếm thử một lần cho biết hoặc mua một ít về biếu làm quà.

Lang Son Department of Culture, Sports and Tourism
Lang Son Department of Culture, Sports and Tourism

Hoa Hồi Khô & Tinh Dầu Hồi Văn Quan

Lạng Sơn là xứ sở hoa hồi của Việt Nam với diện tích rừng hồi khoảng 40.000 ha, sản lượng trên 16.000 tấn/năm. Có thể nói hoa hồi là một sản vật đặc trưng của vùng đất “Xứ Lạng”.
Tháng 8, khi trời vào thu, những rừng hồi bạt ngàn bao bọc các bản làng tại huyện Văn Quan, tỉnh Lạng Sơn lại toả hương quyến rũ đến lạ kỳ. Đây cũng là thời điểm bà con rục rịch lên rừng hái lượm hoa hồi.

Huyện Văn Quan được coi là “thủ phủ” hoa Hồi Xứ Lạng, là huyện có diện tích cây hồi lớn nhất tỉnh Lạng Sơn với khoảng 14.000 ha. Theo những kết luận từ các nhà nghiên cứu và nhà khoa học nhiều năm trong nghề, huyện Văn Quan, Lạng Sơn được coi là một trong những “cái nôi” trồng hoa hồi chất lượng bậc nhất thế giới.

Nếu có dịp được đến Văn Quan vào mùa hoa hồi, bạn sẽ thấy dọc con đường quanh co uốn lượn qua các sườn đồi trồng bạt ngàn hoa hồi tạo nên cảnh sắc nên thơ trữ tình. Mùi thơm của hương hồi xen lẫn trong gió, thoang thoảng, choáng nợp tâm hồn người lữ khách. Thứ mùi hoa hồi đặc trưng, nồng nàn, trầm ấm như ân tình của núi rừng.

Chất lượng tinh dầu phụ thuộc rất nhiều từ nguồn nguyên liệu, vì thế việc lựa chọn hoa hồi là vô cùng quan trọng, đòi hỏi sự tỉ mẩn, kĩ lưỡng. Đối với những quả khô phải lựa chọn những quả vàng, đẹp tự nhiên, không trầy xước, đặc biệt nên chọn hồi 8 cánh bởi lượng tinh dầu chứa trong nó nhiều nhất, chất lượng nhất.

Lang Son Department of Culture, Sports and Tourism

GNGCD Awards